De Plantage: een nieuwe wijk, een rijk verleden


In opdracht van de gemeente Geldermalsen heeft ADC ArcheoProjecten een Archeologische Opgraving uitgevoerd voor het plangebied De Plantage. In het plangebied zal nieuwbouw worden gerealiseerd. Het veldwerk is uitgevoerd tussen 30 augustus en 26 november 2010.

Tijdens de opgraving zijn bewoningssporen uit meerdere perioden aangetroffen, van het Neolithicum tot en met de Nieuwe tijd. De bevindingen van de onderzoekers worden uitgebreid beschreven in een rapport met als titel: De Plantage: een nieuwe wijk, een rijk verleden. Het rapport wordt op de markt gebracht door SPA uitgevers.

Inhoud van het rapport:
 1: Inleiding.
 2: Methoden.
 3: Fysisch geografisch onderzoek.
 4: Neolithicum.
 5: Bronstijd.
 6: IJzertijd: een gemengd crematie- en inhumatiegrafveld.
 7: Sporen uit de Romeinse Tijd.
 8: Middeleeuwen.
 9: Twee landhuizen uit de Nieuwe Tijd.
10: Een wandeling door de tijd op De Plantage.
Literatuur.
Bijlagen.

In het rapport worden de volgende vindplaatsen in De Plantage beschreven:

Vindplaats 1: een veel gebruikte locatie

Vindplaats 1 omvat de zuidwestelijke hoek van het plangebied De Plantage en ligt direct ten westen van het terrein van Huis Meteren, langs de huidige Rijksstraatweg en de Blankertseweg. Deze vindplaats ligt vrijwel geheel op de relatief hoog gelegen flank van de Erichem-Meteren stroomgordel en bevat daarom archeologische resten uit verschillende periodes.

De oudste resten die zijn aangetroffen stammen uit het Neolithicum. Vervolgens is er een inhumatiegraf uit de Midden-Bronstijd gevonden, een vrij groot gemengd crematie- en inhumatiegrafveld uit de Midden-IJzertijd en bewoningssporen uit de Romeinse tijd en de Volle Middeleeuwen. De jongste archeologische resten die zijn aangetroffen stammen uit de Nieuwe tijd en bestaan uit de voormalige weg van Meteren naar Geldermalsen en de naastgelegen sloot, die direct ten westen van het terrein van Huis Meteren hebben gelopen, alsmede enkele perceelscheidingen en resten van de boomgaard(en) die hier heeft/hebben gestaan.

Vindplaats 2: Huis Meteren

Huis Meteren is, samen met het omliggende terrein, een beschermd monument en daarom niet opgegraven. Om het monument heen zijn opgravingsputten aangelegd, waar ťťn klein muurrestant van een mogelijk bijgebouw is opgegraven. Ook is er achter het voormalige huis in de voormalige tuin een klein deel van een waterpartij aangetroffen. Tevens is ten westen en zuidwesten van het kasteelterrein de vroegere weg van Meteren naar Geldermalsen met naastgelegen sloot aangetroffen, die tot halverwege de 19e eeuw langs Huis Meteren liep.

Aan de oostzijde heeft mogelijk een weg tussen Huis Meteren en Huis Blanckenstijn gelegen.

Vindplaats 3: Huis Blanckenstijn

Op ca. 200 m ten oosten van Huis Meteren bevond zich van de 16e t/m de 18e eeuw Huis Blanckenstijn, eveneens een beschermd monument. Dit grotendeels onbekende landhuis is door middel van twee proefsleuven onderzocht, waarbij de funderingen zijn aangetroffen. Er lijkt sprake van meerdere fasen te zijn. Aardewerkvondsten wijzen mogelijk op een vroege fase in de Late Middeleeuwen, maar in ieder geval vanaf de 16e eeuw; het aangetroffen baksteen wijst op een datering vanaf de 17e eeuw. Er is geen gracht direct om het huis aanwezig, maar wel op ca. 39 m afstand. Het tussenliggende deel wordt aangemerkt als tuin, waar naast de gracht een muur heeft gestaan.

Vindplaats 7: enkele prehistorische sporen

Op deze vindplaats is slechts een klein aantal sporen en aardewerkfragmenten aangetroffen. Mogelijk is hier sprake van off site sporen van een nabijgelegen nederzetting. Het handgevormde aardewerk wordt tussen het Neolithicum en de Romeinse tijd gedateerd.

Vindplaats 11: een greppelsysteem

Ook op deze vindplaats zijn weinig vondsten en sporen aangetroffen, waardoor een datering moeilijk te geven is. Op basis van het vooronderzoek zou een datering in de Romeinse tijd mogelijk kunnen zijn.

Er is een greppelsysteem aangetroffen bestaande uit drie greppels. Dit zal tot een nabijgelegen nederzetting behoord hebben. Er zijn geen aanwijzingen dat het om de nederzetting van Hondsgemet gaat. Mogelijk bevindt zich een nog onbekende nederzetting in de nabijheid van deze vindplaats. Hier zal in de toekomst rekening mee gehouden moeten worden.


De bevindingen worden uitgebreid beschreven in een rapport met als titel: De Plantage: een nieuwe wijk, een rijk verleden. ADC Rap 2713 (artikelnr: ISSN 18751067). Het rapport wordt op de markt gebracht door SPA uitgevers.

De redactie van het boek bestaat uit W. Jezeer en L. Verniers. Verder werden er bijdragen geleverd door: B. Berk, M.T.I.J. Bouman, J. van Dijk, E. Drenth, N.L. Jaspers, L. Langelaar, S.A.M. Lemmers, M.J.A. Melkert,  C. Moolhuizen, C. Nooijen, S. Ostkamp, P. de Rijk, M. Rijkelijkhuizen.


Bron SPA uitgevers